Дини Ислом яке аз динҳои осмонӣ аст, ки бодинҳои Иброҳимӣ (динҳои иброҳимӣ иборатандаз: яҳудият, масеҳият ва ислом) шинохтамешавад. Дини ислом аз нигоҳи пайравонишдар ҷаҳон ҷои дуввумро ишғол менамояд, кибештар аз 1,5 миллиард пайрав дорад.Маънои ислом таслим шудани инсон бапарвардигораш аст, ки сар хам намудан наздиХудои ягона ва ба ӯ ҳеҷ шарик наовардан аст.Чуноне, ки дар Қуръони карим омадааст:ﺍﻟْﻴَﻮْﻡَ ﺃَﻛْﻤَﻠْﺖُ ﻟَﻜُﻢْ ﺩِﻳﻨَﻜُﻢْ ﻭَﺃَﺗْﻤَﻤْﺖُ ﻋَﻠَﻴْﻜُﻢْ ﻧِﻌْﻤَﺘِﻲ ﻭَﺭَﺿِﻴﺖُﻟَﻜُﻢُ ﺍﻹِﺳْﻼﻡَ ﺩِﻳﻨًﺎ "«Имрӯз дини шуморо ба камол расонидам ванеъмати Худро бар шумо тамом кардам вапсломро дини шумо баргузидам».(Сураи Моида: 3)Дини Ислом охирин динҳои осмонӣ буда ҳамаидинҳои моқаблашро мансух сохтааст.Аз асосҳои ақидаи дини Ислом имон доштанба вуҷуди Худо ва ягонагии ӯ таолост.Пайравони ин дин Муҳаммад (с) охиринипаёмбарон медонанд.Мусалмонон ба фариштагон, паёмбаронигузашта, китобҳои осмонӣ, рӯзи охират ва бақазо ва қадар имон доранд.Мусалмонон китоби муқаддаси Қуръоникаримро фурудомадаи аз назди Худо бапаёмбари баргузидааш ва бо воситаи Ҷабраилмедонанд. Қуръон ҳамон масдари аввал ваасоси шариати ин дин аст, дар ҳоле, кисуннати набавӣ масдари дуввуми шариатдониста шудааст.Рисолати асосии ин дин, ки Ислом бар онустувор аст, ягона Худоро парастидан вабезорӣ аз шарик овардани ба ӯ таолост.Дини Ислом ба ҳеҷ яке аз ақвом тахсиснашудааст, балки ин ҳамон дине аст, ки барасоси адл ва баробарӣ ва барои ҳамаибашарият фуруд омадааст. Дини мубиниИслом бар асоси фитрати инсонӣ гумошташуда ҳеҷ ҷудоие миёни афроди ҷомеа, миёниқавӣ ва заиф, ғанӣ ва фақир, шариф ваҳақирро намепазирад, чуноне, ки ҳеҷ ҷудоиемиёни қавму қабилаҳо намегузорад, балкифарқият дар тоат ва парастиши Худо аст, ки ӯтаоло мефармояд:ﻳَﺎ ﺃَﻳُّﻬَﺎ ﺍﻟﻨَّﺎﺱُ ﺇِﻧَّﺎ ﺧَﻠَﻘْﻨَﺎﻛُﻢ ﻣِّﻦ ﺫَﻛَﺮٍ ﻭَﺃُﻧﺜَﻰ ﻭَﺟَﻌَﻠْﻨَﺎﻛُﻢْﺷُﻌُﻮﺑًﺎ ﻭَﻗَﺒَﺎﺋِﻞَ ﻟِﺘَﻌَﺎﺭَﻓُﻮﺍ ﺇِﻥَّ ﺃَﻛْﺮَﻣَﻜُﻢْ ﻋِﻨﺪَ ﺍﻟﻠَّﻪِ ﺃَﺗْﻘَﺎﻛُﻢْ ﺇِﻥَّﺍﻟﻠَّﻪَ ﻋَﻠِﻴﻢٌ ﺧَﺒِﻴﺮ«Эй мардум мо шуморо аз як марду аз як занва қавм ва ҷамоатҳои гуногун офаридем тошиносои пайдо кунед, албата гиромитаринишумо назди Худо парҳезгортарини шумо аст.Ҳар оина Худо огаҳ ва бохабар аст»(Сураи Ҳуҷурот: 13)Ҳамчунин фармудаи Паёмбари Худост:«Ҳеҷ фарқе миёни арабу аҷам нест магар батақво».Дини исломӣ иборат аз ду бахш, ақида вашариат аст. Ақида ҳамон аст, ки ҳамешасобит аст ва мусалмонро мебояд ба он имондошта бошад ва ҳеҷ тағйир ва дигаргуние дарон бо омадани паёмбарон ва расулон диданамешавад. Аммо шариат маҷмуае азҳукмҳои амалӣ аст, ки бо омадани паёмбарондигаргун мегардад.Аллоҳ (ҷ):Аллоҳ худои ягона аст ва танҳо ӯ сазоворипарастиш аст. ӯст офаранда, эҷодкунанда васуратбахш ва дорои номҳои ҳусно ва сифатҳоиволо. Офарандаи ҳамаи ҳастиҳо ва тавоно барҳама чиз, ӯст молики осмонҳо ваз амин. ӯтаоло паёмбаронеро аз назди Худо фиристодто мардумро танҳо ба сӯи парастишашбихонанд ва ҳеҷ чизеро ба Худо шарикнаоваранд.Паёмбар (с):Паёмбари Ислом ҳазрати Муҳаммад (с) ибниАбдуллоҳ ибни Абдулмуталиби Қурайшӣ аст. ӯдар соли 571 милодӣ дар Маккаи Мукарраматаваллуд шуд. Худо ӯро дар соли 610 ва дарсинни 40 солагияш ба паёмбарӣ мабъус кардва ӯро хотам ва охирини паёмбарон қарордод. ӯ, ва ҳатто қабл аз биъсаташ ба «Аминиростгӯ» шинохта шуда буд. Паёмбари Худоҳазарти Муҳаммад (с) пас аз ба поёнрасонидани рисолати парвардигораш баоламиён, дар синни 63 солагӣ, рӯзи 12-ирабиул-аввал вафот намуд.Қуръон:Қуръони карим китоби муқадаси мусалмононва масдари аввали ташриъи дини Ислом аст.Қуръони карим аз ҷониби Худованд ва бозабони Ҷабраил (а) ба Муҳаммад (с) фурудомадааст то онро барои тамоми башариятиблоғ намояд. Нахустин оятҳои Қуръони каримпанҷ ояти аввали сураи пқра аст.Ҳадис:Ҳадис ё суннати набавӣ маҷмуае аз суханҳоиПаёмбари Худо ҳазрати Муҳаммад (с) аст, кимасдари дуввуми шариати дини Ислом башумор меравад.Рукнҳои Ислом:1- Шаҳодат бар инки нест худое магар Худоиягона ва Муҳаммад расули Худост,2- Намоз гузоштан,3- Закоти мол додан,4- Рӯзаи рамазонро доштан5- Ҳаҷ кардани хонаи Худо.Рукнҳои имон:Инсон ҳамон вақт мусалмон шумурдамешавад, ки ба ҳамаи рукнҳои имон, имондошта бошад. Дар ҳадисе, ки онро пмомМуслим ривоят кардааст, омадааст:Паёмбари Худ (с)-ро аз маънои имонпурсиданд. Паёмбар (с) гуфт: «имон он аст, киба Худо ва ба фариштагонаш, ба китобҳояш,ба расулонаш, ба рӯзи охират ва ба қадар хайрва шараш имон дошта боши»Маккаи мукаррама:Қиблаи мусалмонон ва макони вилодатиҳазрати Муҳаммад (с) ва макони нузули ваҳйаст. Бинои он аз ҷониби Иброҳим (а) ваписараш Исмоил (а) сурат гирифтааст. Рукнипанҷуми Ислом, яъне адои ҳаҷ низ аз сафаркардан ба онҷо ва адои рукнҳои он дар инсарзамини муқаддас адо меёбад.Мадинаи мунаввара:Мадинаи мунаввара, ки ба Ясриб ёд мешудпас аз ҳиҷрат кардани Паёмбари Худо (с) баин сарзамин ба Мадинаи мунаввара ёМадинаи Расул номгузорӣ шуд. Оромгоҳ вамасҷиди набавии шариф дар ин сарзаминҷойгиранд.Қудс:Қудс мантиқаи муқаддасе дар Фаластин аст,ки масҷиди Ақсо, яъне ҳамон масҷиде, киПаёмбари Худо (с) дар шаби исро ва меъроҷонро зиёрат кардаанд, ҷойгир аст. ва ё онҳамон шабе буд, ки намоз фарз гардид. ОнҷоПаёмбари пслом ҳазрати Муҳаммад (с) барҳамаи паёмбарон ва расулон намоз гузорид.Масҷиди Ақсо ягона ҷоест, ки ҳамаи динҳоиосмонии иброҳимӣ (яҳудият, масеҳият ваислом) онро муқаддас медонанд.
Хамеша ба ёди Аллох чустучуи илми ислом
:Ҷалол Аскаров
Дини Ислом дар чанд сатр
Дини Ислом яке аз динҳои осмонӣ аст, ки бо
динҳои Иброҳимӣ (динҳои иброҳимӣ иборатанд
аз: яҳудият, масеҳият ва ислом) шинохта
мешавад. Дини ислом аз нигоҳи пайравониш
дар ҷаҳон ҷои дуввумро ишғол менамояд, ки
бештар аз 1,5 миллиард пайрав дорад.
Маънои ислом таслим шудани инсон ба
парвардигораш аст, ки сар хам намудан назди
Худои ягона ва ба ӯ ҳеҷ шарик наовардан аст.
Чуноне, ки дар Қуръони карим омадааст:
ﺍﻟْﻴَﻮْﻡَ ﺃَﻛْﻤَﻠْﺖُ ﻟَﻜُﻢْ ﺩِﻳﻨَﻜُﻢْ ﻭَﺃَﺗْﻤَﻤْﺖُ ﻋَﻠَﻴْﻜُﻢْ ﻧِﻌْﻤَﺘِﻲ ﻭَﺭَﺿِﻴﺖُ
ﻟَﻜُﻢُ ﺍﻹِﺳْﻼﻡَ ﺩِﻳﻨًﺎ "
«Имрӯз дини шуморо ба камол расонидам ва
неъмати Худро бар шумо тамом кардам ва
псломро дини шумо баргузидам».
(Сураи Моида: 3)
Дини Ислом охирин динҳои осмонӣ буда ҳамаи
динҳои моқаблашро мансух сохтааст.
Аз асосҳои ақидаи дини Ислом имон доштан
ба вуҷуди Худо ва ягонагии ӯ таолост.
Пайравони ин дин Муҳаммад (с) охирини
паёмбарон медонанд.
Мусалмонон ба фариштагон, паёмбарони
гузашта, китобҳои осмонӣ, рӯзи охират ва ба
қазо ва қадар имон доранд.
Мусалмонон китоби муқаддаси Қуръони
каримро фурудомадаи аз назди Худо ба
паёмбари баргузидааш ва бо воситаи Ҷабраил
медонанд. Қуръон ҳамон масдари аввал ва
асоси шариати ин дин аст, дар ҳоле, ки
суннати набавӣ масдари дуввуми шариат
дониста шудааст.
Рисолати асосии ин дин, ки Ислом бар он
устувор аст, ягона Худоро парастидан ва
безорӣ аз шарик овардани ба ӯ таолост.
Дини Ислом ба ҳеҷ яке аз ақвом тахсис
нашудааст, балки ин ҳамон дине аст, ки бар
асоси адл ва баробарӣ ва барои ҳамаи
башарият фуруд омадааст. Дини мубини
Ислом бар асоси фитрати инсонӣ гумошта
шуда ҳеҷ ҷудоие миёни афроди ҷомеа, миёни
қавӣ ва заиф, ғанӣ ва фақир, шариф ва
ҳақирро намепазирад, чуноне, ки ҳеҷ ҷудоие
миёни қавму қабилаҳо намегузорад, балки
фарқият дар тоат ва парастиши Худо аст, ки ӯ
таоло мефармояд:
ﻳَﺎ ﺃَﻳُّﻬَﺎ ﺍﻟﻨَّﺎﺱُ ﺇِﻧَّﺎ ﺧَﻠَﻘْﻨَﺎﻛُﻢ ﻣِّﻦ ﺫَﻛَﺮٍ ﻭَﺃُﻧﺜَﻰ ﻭَﺟَﻌَﻠْﻨَﺎﻛُﻢْ
ﺷُﻌُﻮﺑًﺎ ﻭَﻗَﺒَﺎﺋِﻞَ ﻟِﺘَﻌَﺎﺭَﻓُﻮﺍ ﺇِﻥَّ ﺃَﻛْﺮَﻣَﻜُﻢْ ﻋِﻨﺪَ ﺍﻟﻠَّﻪِ ﺃَﺗْﻘَﺎﻛُﻢْ ﺇِﻥَّ
ﺍﻟﻠَّﻪَ ﻋَﻠِﻴﻢٌ ﺧَﺒِﻴﺮ
«Эй мардум мо шуморо аз як марду аз як зан
ва қавм ва ҷамоатҳои гуногун офаридем то
шиносои пайдо кунед, албата гиромитарини
шумо назди Худо парҳезгортарини шумо аст.
Ҳар оина Худо огаҳ ва бохабар аст»
(Сураи Ҳуҷурот: 13)
Ҳамчунин фармудаи Паёмбари Худост:
«Ҳеҷ фарқе миёни арабу аҷам нест магар ба
тақво».
Дини исломӣ иборат аз ду бахш, ақида ва
шариат аст. Ақида ҳамон аст, ки ҳамеша
собит аст ва мусалмонро мебояд ба он имон
дошта бошад ва ҳеҷ тағйир ва дигаргуние дар
он бо омадани паёмбарон ва расулон дида
намешавад. Аммо шариат маҷмуае аз
ҳукмҳои амалӣ аст, ки бо омадани паёмбарон
дигаргун мегардад.
Аллоҳ (ҷ):
Аллоҳ худои ягона аст ва танҳо ӯ сазовори
парастиш аст. ӯст офаранда, эҷодкунанда ва
суратбахш ва дорои номҳои ҳусно ва сифатҳои
воло. Офарандаи ҳамаи ҳастиҳо ва тавоно бар
ҳама чиз, ӯст молики осмонҳо ваз амин. ӯ
таоло паёмбаронеро аз назди Худо фиристод
то мардумро танҳо ба сӯи парастишаш
бихонанд ва ҳеҷ чизеро ба Худо шарик
наоваранд.
Паёмбар (с):
Паёмбари Ислом ҳазрати Муҳаммад (с) ибни
Абдуллоҳ ибни Абдулмуталиби Қурайшӣ аст. ӯ
дар соли 571 милодӣ дар Маккаи Мукаррама
таваллуд шуд. Худо ӯро дар соли 610 ва дар
синни 40 солагияш ба паёмбарӣ мабъус кард
ва ӯро хотам ва охирини паёмбарон қарор
дод. ӯ, ва ҳатто қабл аз биъсаташ ба «Амини
ростгӯ» шинохта шуда буд. Паёмбари Худо
ҳазарти Муҳаммад (с) пас аз ба поён
расонидани рисолати парвардигораш ба
оламиён, дар синни 63 солагӣ, рӯзи 12-и
рабиул-аввал вафот намуд.
Қуръон:
Қуръони карим китоби муқадаси мусалмонон
ва масдари аввали ташриъи дини Ислом аст.
Қуръони карим аз ҷониби Худованд ва бо
забони Ҷабраил (а) ба Муҳаммад (с) фуруд
омадааст то онро барои тамоми башарият
иблоғ намояд. Нахустин оятҳои Қуръони карим
панҷ ояти аввали сураи пқра аст.
Ҳадис:
Ҳадис ё суннати набавӣ маҷмуае аз суханҳои
Паёмбари Худо ҳазрати Муҳаммад (с) аст, ки
масдари дуввуми шариати дини Ислом ба
шумор меравад.
Рукнҳои Ислом:
1- Шаҳодат бар инки нест худое магар Худои
ягона ва Муҳаммад расули Худост,
2- Намоз гузоштан,
3- Закоти мол додан,
4- Рӯзаи рамазонро доштан
5- Ҳаҷ кардани хонаи Худо.
Рукнҳои имон:
Инсон ҳамон вақт мусалмон шумурда
мешавад, ки ба ҳамаи рукнҳои имон, имон
дошта бошад. Дар ҳадисе, ки онро пмом
Муслим ривоят кардааст, омадааст:
Паёмбари Худ (с)-ро аз маънои имон
пурсиданд. Паёмбар (с) гуфт: «имон он аст, ки
ба Худо ва ба фариштагонаш, ба китобҳояш,
ба расулонаш, ба рӯзи охират ва ба қадар хайр
ва шараш имон дошта боши»
Маккаи мукаррама:
Қиблаи мусалмонон ва макони вилодати
ҳазрати Муҳаммад (с) ва макони нузули ваҳй
аст. Бинои он аз ҷониби Иброҳим (а) ва
писараш Исмоил (а) сурат гирифтааст. Рукни
панҷуми Ислом, яъне адои ҳаҷ низ аз сафар
кардан ба онҷо ва адои рукнҳои он дар ин
сарзамини муқаддас адо меёбад.
Мадинаи мунаввара:
Мадинаи мунаввара, ки ба Ясриб ёд мешуд
пас аз ҳиҷрат кардани Паёмбари Худо (с) ба
ин сарзамин ба Мадинаи мунаввара ё
Мадинаи Расул номгузорӣ шуд. Оромгоҳ ва
масҷиди набавии шариф дар ин сарзамин
ҷойгиранд.
Қудс:
Қудс мантиқаи муқаддасе дар Фаластин аст,
ки масҷиди Ақсо, яъне ҳамон масҷиде, ки
Паёмбари Худо (с) дар шаби исро ва меъроҷ
онро зиёрат кардаанд, ҷойгир аст. ва ё он
ҳамон шабе буд, ки намоз фарз гардид. Онҷо
Паёмбари пслом ҳазрати Муҳаммад (с) бар
ҳамаи паёмбарон ва расулон намоз гузорид.
Масҷиди Ақсо ягона ҷоест, ки ҳамаи динҳои
осмонии иброҳимӣ (яҳудият, масеҳият ва
ислом) онро муқаддас медонанд.